Máy lọc không khí có tác dụng gì? Có nên mua không?

Không khí trong nhà không phải lúc nào cũng sạch như cảm giác bên ngoài. Bụi mịn từ đường phố, mùi thức ăn, lông thú cưng, phấn hoa, hơi ẩm, khói thuốc hoặc các hạt nhỏ lơ lửng có thể tích tụ trong phòng, nhất là khi nhà thường xuyên đóng kín cửa hoặc dùng điều hòa.

Vì vậy, nhiều gia đình bắt đầu quan tâm đến máy lọc không khí. Nhưng trước khi mua, bạn nên hiểu rõ máy lọc không khí có tác dụng gì, thiết bị này xử lý được những vấn đề nào và đâu là giới hạn thực tế. Máy lọc không khí có thể giúp cải thiện chất lượng không khí trong phòng, nhưng không thay thế hoàn toàn việc vệ sinh nhà cửa, thông gió hay chăm sóc sức khỏe đúng cách.

Máy lọc không khí có tác dụng gì?

Máy lọc không khí hoạt động bằng cách hút không khí trong phòng vào bên trong máy, đưa luồng khí đi qua hệ thống màng lọc rồi thổi không khí đã được xử lý trở lại không gian. Tùy từng model, máy có thể có màng lọc thô, màng lọc hiệu suất cao HEPA, màng than hoạt tính hoặc các công nghệ hỗ trợ khác.

Về cơ bản, tác dụng chính của máy lọc không khí là giảm bụi, giảm các hạt lơ lửng, hỗ trợ giảm mùi và giúp không gian sống dễ chịu hơn.

Giúp giảm bụi, bụi mịn và hạt lơ lửng

Đây là tác dụng được quan tâm nhiều nhất. Máy lọc không khí có thể hỗ trợ giữ lại bụi thường, bụi mịn, phấn hoa, lông thú cưng và một phần các hạt nhỏ bay trong không khí.

Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ, hệ thống lọc dùng màng lọc hiệu suất cao HEPA có thể được dùng để tăng cường làm sạch không khí trong nhà, đặc biệt ở những khu vực cần giảm rủi ro về hô hấp. Cơ quan này cũng lưu ý rằng các máy không dùng màng HEPA vẫn có thể góp phần làm sạch không khí, nhưng cần được ghi rõ là không phải thiết bị HEPA.

Điều này đặc biệt hữu ích với nhà gần đường lớn, khu vực nhiều xe cộ, gần công trình xây dựng hoặc căn hộ thường xuyên có bụi bám trên sàn, rèm cửa, bàn ghế.

Hỗ trợ giảm tác nhân gây dị ứng

Nếu bạn hay hắt hơi, ngứa mũi, cay mắt hoặc khó chịu khi ở trong phòng kín, nguyên nhân có thể đến từ bụi nhà, mạt bụi, phấn hoa, lông thú cưng hoặc bào tử nấm mốc.

Máy lọc không khí không phải thiết bị điều trị dị ứng, nhưng có thể hỗ trợ giảm một phần các tác nhân bay trong không khí. Với gia đình có trẻ nhỏ, người lớn tuổi hoặc người nhạy cảm với bụi và mùi, việc giảm bớt các hạt lơ lửng trong phòng có thể giúp không gian sinh hoạt dễ chịu hơn.

Hỗ trợ giảm mùi trong phòng kín

Một số máy lọc không khí có màng than hoạt tính hoặc bộ lọc chuyên xử lý mùi có thể hỗ trợ giảm mùi thức ăn, mùi thú cưng, mùi ẩm hoặc mùi thuốc lá còn tồn trong phòng.

Tuy nhiên, không phải máy nào cũng khử mùi tốt như nhau. Theo Cơ quan Bảo vệ Môi trường Hoa Kỳ, để lọc khí và mùi, máy lọc không khí cần có màng than hoạt tính hoặc loại bộ lọc được thiết kế riêng cho khí. Cơ quan này cũng lưu ý rằng chỉ số đánh giá tốc độ phân phối không khí sạch chủ yếu áp dụng cho hạt, không phải cho khí hay mùi.

Vì vậy, nếu nhu cầu chính của bạn là khử mùi, nên xem kỹ loại màng lọc thay vì chỉ nhìn vào kiểu dáng hoặc công suất.

Máy lọc không khí có giúp bảo vệ sức khỏe không?

Máy lọc không khí có thể góp phần tạo môi trường trong nhà sạch và dễ thở hơn, nhất là với không gian thường xuyên có bụi, mùi hoặc không khí kém lưu thông. Tuy nhiên, cần hiểu đúng rằng thiết bị này không có tác dụng chữa bệnh.

Với gia đình có trẻ nhỏ, người lớn tuổi hoặc người dễ dị ứng, máy lọc không khí có thể là một phần trong giải pháp chăm sóc không gian sống. Thiết bị giúp giảm bớt các hạt lơ lửng trong phòng, từ đó hỗ trợ tạo cảm giác thoải mái hơn khi ngủ, làm việc hoặc sinh hoạt.

Dù vậy, bạn vẫn cần giặt chăn ga định kỳ, lau dọn nhà cửa, vệ sinh rèm thảm, kiểm soát độ ẩm và mở cửa thông gió khi điều kiện bên ngoài phù hợp. Máy lọc không khí chỉ phát huy hiệu quả tốt khi được dùng cùng các thói quen vệ sinh không gian sống khác.

Máy lọc không khí có diệt vi khuẩn, virus không?

Đây là điểm nhiều người dễ hiểu nhầm. Một số máy lọc không khí được trang bị công nghệ hỗ trợ như tia cực tím, ion, plasma hoặc lớp phủ kháng khuẩn trên màng lọc. Những công nghệ này có thể hỗ trợ giảm một số tác nhân sinh học trong không khí, tùy thiết kế và điều kiện sử dụng.

Tuy nhiên, không nên mặc định mọi máy lọc không khí đều có khả năng “diệt vi khuẩn, virus”. Hiệu quả còn phụ thuộc vào công nghệ, lưu lượng gió, diện tích phòng, thời gian vận hành, vị trí đặt máy và tình trạng màng lọc.

Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ từng công bố nghiên cứu cho thấy máy lọc không khí di động dùng màng HEPA có thể giúp giảm phơi nhiễm với khí dung mô phỏng virus SARS-CoV-2 trong môi trường trong nhà, đặc biệt khi kết hợp với các biện pháp bảo vệ khác. Điều này cho thấy máy lọc không khí có vai trò hỗ trợ, nhưng không nên xem là giải pháp duy nhất để phòng bệnh.

Máy lọc không khí có khử mùi, hút ẩm hay làm mát không?

Nhiều người kỳ vọng máy lọc không khí có thể làm được mọi việc: lọc bụi, khử mùi, hút ẩm, làm mát, diệt khuẩn. Thực tế, mỗi thiết bị có chức năng chính khác nhau.

Máy lọc không khí có thể hỗ trợ khử mùi nếu được trang bị màng than hoạt tính hoặc bộ lọc chuyên xử lý mùi. Nhưng nếu nguồn mùi vẫn còn, chẳng hạn rác chưa đổ, khu vực ẩm mốc chưa xử lý, khói thuốc liên tục phát sinh hoặc thú cưng chưa được vệ sinh thường xuyên, mùi vẫn có thể quay lại.

Máy lọc không khí không mặc định có chức năng hút ẩm. Nếu nhà bị nồm, tường đổ mồ hôi, sàn ướt hoặc quần áo lâu khô, máy hút ẩm sẽ phù hợp hơn.

Máy lọc không khí cũng không thay thế quạt hay điều hòa. Thiết bị có quạt để hút và thổi khí, nhưng mục đích chính là luân chuyển không khí qua màng lọc, không phải làm lạnh phòng.

Khi nào nên mua máy lọc không khí?

Máy lọc không khí đáng cân nhắc nếu nhà bạn thường xuyên đóng kín cửa, sống gần đường lớn, gần công trình, có nhiều bụi, có mùi trong phòng hoặc có thành viên nhạy cảm với chất lượng không khí.

Gia đình nuôi thú cưng cũng có thể cần máy lọc không khí để hỗ trợ giảm lông, bụi và một phần mùi trong không gian sinh hoạt. Với phòng ngủ, phòng trẻ em hoặc phòng làm việc, máy lọc không khí giúp không gian dễ chịu hơn nếu được chọn đúng công suất và vận hành êm.

Nếu bạn đang phân vân không biết nên chọn máy theo diện tích phòng, nhu cầu lọc bụi, khử mùi hay dùng cho gia đình có trẻ nhỏ, Zentech Living có thể là nơi để bạn tham khảo thêm các lựa chọn phù hợp. Một tư vấn đúng nhu cầu sẽ giúp bạn tránh mua máy quá nhỏ, quá lớn hoặc thừa tính năng không cần thiết.

Máy lọc không khí có thực sự cần thiết không?

Câu trả lời phụ thuộc vào môi trường sống của từng gia đình. Nếu nhà bạn thoáng, ít bụi, thường xuyên được vệ sinh, không có thú cưng và không có người nhạy cảm với bụi/mùi, máy lọc không khí có thể chưa phải thiết bị quá cấp thiết.

Ngược lại, nếu bạn sống ở đô thị, nhà gần đường, phòng hay đóng kín, có trẻ nhỏ, người lớn tuổi, người dễ dị ứng hoặc nuôi thú cưng, máy lọc không khí là thiết bị đáng cân nhắc. Nó không làm sạch nhà thay bạn, nhưng có thể hỗ trợ cải thiện chất lượng không khí trong những không gian bạn sử dụng nhiều nhất mỗi ngày.

Muốn máy lọc không khí phát huy tác dụng cần lưu ý gì?

Trước hết, hãy chọn máy phù hợp với diện tích phòng. Máy quá nhỏ so với không gian sẽ lọc chậm và kém hiệu quả. Máy quá lớn cho phòng nhỏ lại dễ gây lãng phí chi phí đầu tư, điện năng và diện tích đặt máy.

Vị trí đặt máy cũng rất quan trọng. Không nên đặt máy sát tường, sau rèm, dưới gầm bàn kín hoặc nơi cửa hút/xả gió bị che khuất. Máy cần có khoảng trống xung quanh để không khí lưu thông thuận lợi.

Ngoài ra, màng lọc cần được vệ sinh hoặc thay định kỳ theo hướng dẫn của từng model. Khi màng lọc bám nhiều bụi, hiệu quả lọc giảm, máy có thể ồn hơn, tốn điện hơn và thậm chí phát sinh mùi khó chịu.

Kết luận: Máy lọc không khí có tác dụng gì và có đáng mua không?

Tóm lại, máy lọc không khí có tác dụng hỗ trợ giảm bụi, bụi mịn, phấn hoa, lông thú cưng, một số tác nhân gây dị ứng và mùi khó chịu trong phòng. Thiết bị đặc biệt hữu ích với gia đình sống ở đô thị, nhà gần đường lớn, phòng thường xuyên đóng kín, có trẻ nhỏ, người lớn tuổi hoặc người nhạy cảm với bụi và mùi.

Tuy nhiên, máy lọc không khí không thay thế việc vệ sinh nhà cửa, thông gió, kiểm soát độ ẩm hay chăm sóc sức khỏe đúng cách. Để thiết bị phát huy hiệu quả, bạn cần chọn máy phù hợp diện tích phòng, đặt đúng vị trí và thay màng lọc định kỳ.

Nếu bạn muốn tìm một chiếc máy lọc không khí phù hợp với nhu cầu thực tế của gia đình, Zentech Living có thể đồng hành ở bước tư vấn và gợi ý lựa chọn. Thay vì mua theo quảng cáo, hãy bắt đầu từ câu hỏi đơn giản: phòng của bạn rộng bao nhiêu, cần lọc bụi hay khử mùi là chính, và ai là người sử dụng thường xuyên nhất?

Câu hỏi thường gặp về máy lọc không khí có tác dụng gì?

Máy lọc không khí có lọc được bụi mịn không?

Có, nếu máy được trang bị hệ thống màng lọc phù hợp, đặc biệt là màng lọc hiệu suất cao HEPA. Hiệu quả thực tế còn phụ thuộc vào công suất máy, diện tích phòng, thời gian sử dụng và tình trạng màng lọc.

Máy lọc không khí có khử được mùi thuốc lá không?

Máy có màng than hoạt tính hoặc bộ lọc xử lý mùi có thể hỗ trợ giảm mùi thuốc lá. Tuy nhiên, nếu khói thuốc vẫn liên tục phát sinh, máy khó xử lý triệt để.

Có nên dùng máy lọc không khí trong phòng ngủ không?

Có thể dùng nếu phòng ngủ thường xuyên đóng kín, nhiều bụi, gần đường lớn hoặc người ngủ trong phòng dễ dị ứng. Nên chọn máy vận hành êm và có chế độ ngủ.

Máy lọc không khí có thay thế máy hút ẩm được không?

Không, trừ khi thiết bị có tích hợp chức năng hút ẩm riêng. Máy lọc không khí chủ yếu dùng để lọc bụi và cải thiện chất lượng không khí, còn máy hút ẩm dùng để giảm độ ẩm trong phòng.

Có nên bật máy lọc không khí cả ngày không?

Có thể bật trong thời gian dài nếu máy được thiết kế để vận hành liên tục. Tuy nhiên, nên chọn chế độ phù hợp, theo dõi tình trạng màng lọc và vệ sinh máy định kỳ.